Cymraeg Clir

Yn aml iawn, yr ysgrifennu mwyaf syml, diffwdan yw’r ysgrifennu gorau.

Mae brawddegau hir, gyda llawer o gymalau, yn aml yn gwneud darn o waith yn anodd ei ddeall. Rydyn ni’n gallu “trio’n rhy galed” weithiau!

Mae Canolfan Bedwyr ym Mhrifysgol Bangor, wedi creu 12 Rheol Aur Cymraeg Clir. Ar gyfer dogfennau sydd wedi eu hanelu at y cyhoedd y mae’r canllawiau, ac efallai nad ydyn nhw i gyd yn gwbl berthnasol i ysgrifennu academaidd. Byddai’n werth eu cadw mewn cof wrth ysgrifennu traethodau hefyd, fodd bynnag.

Dyma 12 Rheol Cymraeg Clir Canolfan Bedwyr:

12C

  1. Defnyddiwch iaith syml a chryno.
  2. Cyfarchwch eich darllenydd yn uniongyrchol.
  3. Defnyddiwch eiriau, ymadroddion a threfn naturiol y Gymraeg.
  4. Defnyddiwch frawddegau byr (dim mwy na 25 gair mewn brawddeg).
  5. Cadwch at yr egwyddor: ‘un frawddeg – un syniad’.
  6. Defnyddiwch ferfau gweithredol i wneud eich gwaith yn fwy bywiog ac uniongyrchol: e.e. Dechreuodd y cyngor 50 o brojectau yn lle Dechreuwyd 50 o brojectau gan y cyngor
  7. Ceisiwch osgoi berfau amhersonol.
  8. Defnyddiwch ferfau yn lle enwau.
  9. Defnyddiwch ferfau anffurfiol a rhagenwau.
  10. Ceisiwch osgoi iaith ‘swyddogol’ sy’n llawn jargon a thermau technegol (ac esboniwch unrhyw dermau anghyfarwydd).
  11. Rhannwch frawddegau hir yn bwyntiau byr neu’n bwyntiau bwled.
  12. Defnyddiwch atalnodi i helpu’r ystyr.

 

Cris Dafis

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s